Во земјите создадени со распадот на поранешна Југославија, вторите по големина градови, обично во културната и економската „сенка“ на главниот град, се стремат да ги дефинираат своите економски профили во рамките на националните и регионалните економии, и покрај ограничувањата што произлегуваат од големината на внатрешниот пазар, демографските трендови и конкуренцијата со примарните центри на економска активност.

Како втор по големина град во Хрватска, Сплит има силна туристичка компонента што доминира во економските активности, придонесувајќи за сезонски раст на вработеноста и приходите. Заедно со туризмот, поморскиот сектор и пристанишната инфраструктура придонесуваат за локалната економија.

Сепак, Сплит се соочува со предизвиците на сезонската природа, што го отежнува стабилниот раст во текот на целата година, како и со ограничените капацитети за индустриски развој надвор од туристичкиот и услужниот сектор. Одржливоста на економијата на Сплит во голема мера зависи од успехот во диверзификацијата кон технологија, образование и креативни индустрии, а во исто време и подобрување на инфраструктурата и животниот стандард со цел задржување на младата работна сила.

Во 2024 година, 60.700 лица биле вработени во 9.578 правни субјекти во Сплит. Тие заработиле 7.301.677.687,5 евра, со профит од 309.403.821 евра (годишен раст од 3,7 проценти), според податоците од годишните финансиски извештаи што ги достави регионалната ревизорска компанија CompanyWall.

Во Србија, Нови Сад претставува економски центар на Војводина и е втор по големина град по Белград. Неговата економија се базира на избалансирана мешавина од индустриско производство, земјоделство, трговија, информатичка технологија и сè поголем број стартап компании. Поволната географска положба на Дунав и близината до границата со ЕУ ги олеснуваат логистичките текови и можностите за инвестирање.

Нови Сад е особено успешен во привлекувањето странски инвестиции во секторот за ИТ услуги и иновации, што го прави еден од најконкурентните градови во регионот во однос на технолошкиот развој. На долг рок, успехот на градската економија ќе зависи токму од можноста за задржување на млади експерти во ИТ индустријата.

Целокупната економија на Нови Сад во 2024 година оствари промет од 21.049.097.927 евра, со вкупна добивка од 959.569.234 евра. Бројот на правни лица се зголеми за речиси илјада, на 20.362, но и бројот на вработени доживеа силен скок, од 129.138 во 2023 година на 133.303 минатата година, пренесува Biznis.rs.

Во Словенија, Марибор, како втор по големина град, има долга индустриска традиција, особено во металуршката и машинската индустрија, но се соочува со реструктуирање по намалувањето на производствениот капацитет во неколку големи компании. Во последните десет години, Марибор се обидува да се трансформира во град со посилен фокус на услугите и креативните индустрии, како и да привлече инвестиции во туризмот и индустријата базирана на знаење. Иако Словенија како целина е економски стабилна со членство во ЕУ и Еврозоната, одржливоста на економијата на Марибор зависи од успехот во привлекувањето инвеститори надвор од регионот и од зголемувањето на квалитетот на локалниот образовен систем со цел да се создаде работна сила подготвена за нови активности.

Според податоците обезбедени од CompanyWall, бројот на компании во Марибор се зголемил во текот на 2024 година (од 7.909 на 5.830), но бројот на вработени лица на територијата на градот се намалил, од просек од 40.232 на 39.753.

Во Босна и Херцеговина(БиХ), Бања Лука е втор по големина град и административен центар на ентитетот Република Српска. Нејзината економија е мешавина од услужниот сектор, трговијата, производството и малото и средното претприемништво. Најбројните компании се од трговскиот и консалтинг секторот, но има сè повеќе и од секторот за компјутерско програмирање (178).

Во текот на последната обработена година, бројот на компании се намалил од 5.012 на 4.831. Бројот на вработени жители на Бања Лука изнесувал 63.392, исто така со мало намалување.

Во Битола, „Марковски Компани“ беше убедливо најголемиот победник во 2024 година, со 707.712.410 евра.

foto Wikipedia/Bybbisch94, Christian Gebhardt