Ова беше година на големи промени за патувањето низ Европа, со заострување на контролите што опфаќаат сè, од граници до прекумерен туризам.

За да се одржи мирот меѓу локалното население и посетителите, многу дестинации воведоа нови правила и прописи во врска со однесувањето и цените на туристите. Сега има дополнителни проверки за оние што влегуваат во ЕУ.

Подолу е даден преглед на некои од најзначајните промени во правилата за патување во Европа.

Системот за влез/излез од ЕУ (EES) конечно почна да функционира

ЕУ конечно го лансираше новиот Систем за влез/излез (EES) на 12 октомври. Постепената имплементација треба да биде завршена до 10 април 2026 година.

Наместо да ставаат печат во пасошите, патниците кои не се граѓани на ЕУ и ги преминуваат надворешните граници на Шенген ќе мора електронски да ги достават своите биометриски податоци - вклучувајќи податоци од пасошот, отпечатоци од прсти и фотографија од нивното лице - при влез.

Системот ги вклучува сите земји од ЕУ освен Ирска и Кипар, како и Исланд, Норвешка, Швајцарија и Лихтенштајн .

Целта е да се идентификуваат лицата кои престојуваат подолго од дозволениот рок, да се потисне нелегалната миграција, да се провери идентитетот на патниците, да се зајакнат безбедносните контроли и да се води евиденција за записите во базите на податоци на ЕУ.

Новиот систем беше одложуван неколку пати во текот на 2025 година. Сепак, дури и сега имплементацијата е забавена. Исто така, требаше да се воведе во ноември во британското пристаниште Довер, но е одложен за патниците со автомобили до 2026 година за да се избегне сообраќаен хаос за време на Божиќ.

Патниците треба да очекуваат одложувања при влегување во некои земји од Шенген зоната, иако се очекува новиот систем да ги поедностави граничните проверки на ЕУ на долг рок.

ETIAS одложен

Друг нов систем, ETIAS - Европски систем за информации и авторизација за патување , првично требаше да се воведе по ЕЕА во текот на 2025 година, но сега е одложен до крајот на 2026 година.

Овој систем подразбира дека туристите од одредени земји на кои не им е потребна виза, пред да влезат во Шенген зоната, пополнуваат онлајн апликација и плаќаат такса од 20 евра.

На овој начин, тие ќе добијат електронска дозвола за влез, што им овозможува да останат до 90 дена во период од 180 дена. ETIAS ќе важи три години.

ETA - правила за патување во Велика Британија

Новите правила важат и за влез во Велика Британија. Системот за ETA е во пробен режим од октомври 2023 година, но сè уште не е строго имплементиран.

Тоа ќе се промени од февруари 2026 година, кога туристите од 85 земји на кои моментално не им е потребна виза ќе треба да аплицираат за дигитална дозвола за краток престој.

Апликацијата моментално чини 16 фунти (18,20 евра) и важи две години за престој до шест месеци.

Трошоците за патување низ Европа ќе растат во 2025 година.

Она што ја одбележа 2025 година, освен инфлацијата, секако се туристичките даноци и слични давачки за патниците.

Туристичките даноци, ограничувањето на платформи како Airbnb и другите мерки за сузбивање на масовниот туризам го направија патувањето во Европа уште поскапо.

Во Париз, Барселона и други градови се објавени ограничувања за изнајмување сместувачки капацитети за да се ограничи зголемувањето на цените на кириите во популарните туристички места.

Цените дополнително растат поради туристичките даноци воведени во земји како Исланд, Шпанија, Норвешка и Обединетото Кралство. Таксата за еднодневни посети на Венеција продолжува.

Целта на сите овие мерки е да се спречи пренатрупаноста на најпосетуваните дестинации.

Бројни земји во Европа се обидуваат да се фокусираат повеќе на „квалитетен туризам“ и на тој начин да се откажат од прекумерниот, нискобуџетен начин на патување. Целта е да се привлече помал, но поодржлив број гости со поголема потрошувачка.

Љубителите на зимските спортови се особено погодени, бидејќи цените на ски-картите во некои ски-центри во Швајцарија, Австрија и Италија се зголемија за до 40 проценти во споредба со 2021 година, поради високите трошоци за енергија и одржување.

Несоодветно однесување на туристите

Иако мерките за зголемување на трошоците имаат двојна намена, другите нови правила се насочени кон арогантното однесување на туристите.

Сан Себастијан е уште еден шпански град кој го забрани пушењето на плажите , додека португалскиот Албуфеира воведе казни за оскудно облечените туристи.

Забавите на бродовите во шпанското пристаниште Палма исто така се забранети откако многу жители се пожалија на бучавата.

Во Франција, мерките се применуваат дури и пред да слетаат туристите. Секој што ќе предизвика инцидент во авион може да биде казнет со парична казна до 20.000 евра, па дури и со забрана за летање до четири години.

Права на патниците: што се менува?

Нискобуџетните авиокомпании често се критикувани за дополнително наплаќање за услугите. Неодамна, се појави и привлечната идеја за бесплатен рачен багаж и подобра компензација за сè почести доцнења на летовите.

Сепак, силниот притисок од авиоиндустријата го доведе целиот план во прашање. Законот на ЕУ за подобрување на правата на патниците во воздушниот сообраќај се разгледува веќе 11 години , но компаниите тврдат дека промените неизбежно ќе доведат до зголемување на цените на билетите.

Некои членки на ЕУ дури се залагаа за намалување на правата на патниците, предлагајќи да се плаќа надомест за доцнење од четири часа, наместо претходните три.

Бидејќи оваа година не беше постигнат консензус, преговорите треба да продолжат на почетокот на 2026 година.

Неодамнешната одлука на „Рајанер“ да престане да прифаќа хартиени карти за влез во авионот, исто така, покрена прашања за правата на патниците.

Португалија предупреди дека новите мерки може да бидат спротивни на прописите и дека на патниците што поседуваат физички, печатени билети не може да им се одбие качување.