Социјалистичката влада во Шпанија се наметна како лидер во Европската Унија(EУ. Шпанија во моментов е најбрзорастечката економија во ЕУ, најгласната членка против Израел, отскочна даска за кинески инвестиции во ЕУ и европски инвестиции во Латинска Америка. Политичкиот и економскиот епицентар на континентот можеби се поместил на југ, а никој не предвидел таков пресврт, пишува IntelliNews.

Бројките сега е тешко да се игнорираат. Според прелиминарните проценки на Евростат објавени на 30 јануари, БДП на Шпанија пораснал за 2,8 отсто во 2025 година, во споредба со просекот од 1,5 отсто во Еврозоната. Само во четвртиот квартал е забележан раст од 0,8 отсто, повеќе од двојно во споредба со растот од 0,3 отсто во Еврозоната, и ова е најсилниот раст меѓу сите големи економии на Европската Унија.

Во својата прогноза за Шпанија на почетокот на 2026 година, ING забележа дека шпанската економија пораснала за 2,8 процентни поени побрзо од еврозоната од крајот на 2019 година. Во анализа од јули 2025 година, Goldman Sachs оцени дека во Шпанија се случуваат големи структурни промени, бидејќи економијата, наместо да биде премногу зависна од туризмот, се движи кон финансии, недвижности, ИТ сектор и професионални услуги како нов мотор на раст.

Прогнозата на Европската комисија од септември 2025 година предвиде раст од 2,9 отсто за 2025 година и 2,3 отсто за 2026 година. BBVA Research и CaixaBank Research, две водечки шпански банки, во најголем дел се согласуваат со овие прогнози, како и ММФ.

Малкумина во Европската Унија очекуваа таков пресврт. Поголемиот дел од времето по финансиската криза во 2008 година, Шпанија беше третирана како слаба алка на европскиот југ, земја која требаше да се спаси од сопствените банки и како земја во неуспех каде што стапката на невработеност кај младите достигна дури 50 отсто во 2013 година.

Сепак, следеше таков остар економски пресврт што, според проценките на Европската комисија, јавниот долг на Шпанија ќе падне под 100 отсто од БДП во 2026 година, од врвот од 120 отсто за време на пандемијата. Исто така, стапката на невработеност од 9,9 отсто во четвртиот квартал од 2025 година падна под двоцифреното ниво за прв пат од 2008 година. Ништо од ова не беше предвидено дури ни пред три години.

Политичкиот мотор зад економскиот пресврт е Социјалистичката работничка партија на Шпанија (PSOE) на Педро Санчез. Откако стана премиер на Шпанија, Санчез стекна гласни непријатели во странство, додека тивко постигнуваше резултати дома.

Санчез се позиционираше како најотворен европски лидер во критикувањето на израелското раководство за однесувањето на Израел за време на војната во Газа. Шпанија беше првата голема западноевропска земја што формално ја призна палестинската државност во мај 2024 година, заедно со Норвешка и Ирска. Таа беше првата европска земја што ја изрази својата подготвеност да се придружи на Јужна Африка во тужбата против Израел пред Меѓународниот суд на правдата.

Документот за стратешка политика за периодот 2025–2028 година, објавен од Министерството за надворешни работи во Мадрид, експлицитно ги идентификува Медитеранот и Латинска Америка како два столба за глобално репозиционирање на Шпанија. Таквата решителност доведе до значително отворање на шпанската економија за кинески инвестиции.

Шпанија стана главна европска влезна точка за кинескиот индустриски капитал. Во ноември 2025 година, CATL и Stellantis започнаа со работа на огромна фабрика за производство на батерии за електрични возила, вредна 4,1 милијарди евра. Идната фабрика за батерии LFP ќе биде сместена во објектите на компанијата Stellantis во Сарагоса и би можела да достигне капацитет до 50 GWh годишно. Фабриката ќе вработува повеќе од 4.000 работници и обезбеди повеќе од 298 милиони евра финансирање од програмата „Следна генерација ЕУ“ на ЕУ, а CATL веќе донесе 2.000 кинески работници за да го надгледуваат градежништвото.

foto Wikipedia/Matthias Bethke