Кина го забрзува развојот на дигиталниот јуан и го претвора од експериментално средство за плаќање во поширок финансиски инструмент кој, на долг рок, би можел да ја зајакне амбицијата на Пекинг да ја намали зависноста од американскиот долар во глобалните трансакции.

Народната банка на Кина воведе нова рамка за e-CNY, дигиталната валута на централната банка на Кина, што го прави дигиталниот јуан повеќе како банкарски депозит отколку обична дигитална готовина. Најважната промена е што каматата може да се пресметува на средствата во дигиталните паричници, што го прави e-CNY попривлечен за корисниците кои сакаат не само да трошат пари, туку и да ги чуваат во дигитална форма.

Со ова, дигиталниот јуан ја напушта својата прва фаза, во која главно служеше како дигитална верзија на готовина, и влегува во нова фаза во која станува дел од пошироката банкарска и платежна инфраструктура.

Според податоците од кинеската централна банка, до крајот на ноември 2025 година, со дигитален јуан биле извршени 3,48 милијарди трансакции, со вкупна вредност од 16,7 трилиони јуани, или околу 2,37 трилиони долари. Ова покажува дека e-CNY веќе обработил големи износи во домашниот систем за плаќање, иако неговата употреба сè уште заостанува зад доминантните кинески платформи како што се Alipay и WeChat Pay.

Пекинг сега ја проширува и институционалната мрежа што го поддржува дигиталниот јуан. Во системот треба да бидат вклучени уште 12 финансиски институции, вклучувајќи ја Shanghai Pudong Development Bank и China Everbright Bank. Ова значително го зголемува бројот на овластени банки, а целта е e-CNY да биде повидлив во секојдневните плаќања, јавните трошоци, трговијата и прекуграничните плаќања.

Дигиталниот јуан не е само технолошки проект. Тој е дел од пошироката стратегија на Кина за изградба на алтернативни канали за плаќање во свет каде што меѓународните трансакции сè уште се во голема мера зависни од доларот, американскиот финансиски систем и SWIFT мрежата.

SWIFT, систем со седиште во Белгија, поврзува повеќе од 11.000 финансиски институции ширум светот и е еден од клучните столбови на меѓународните плаќања. Иако SWIFT не е американска институција, голем дел од глобалните трансакции што се одвиваат преку него се поврзани со доларот, а со тоа и со западната финансиска инфраструктура.

Кина со години се обидува да развие механизми што би можеле да ги поместат трговските плаќања надвор од традиционалниот систем на кореспондентско банкарство. Еден од најважните проекти во оваа насока е mBridge, платформа што поврзува неколку дигитални валути на централните банки и овозможува побрзи и поевтини прекугранични плаќања.

Теоретски, ваквите системи би им овозможиле на земјите учеснички да порамнуваат дел од својата трговија без да се потпираат на доларски канали. Меѓутоа, во пракса, патот до масовна употреба е долг и политички чувствителен.

Интересот за алтернативни системи за плаќање дополнително се зголеми откако САД и нивните сојузници замрзнаа околу 300 милијарди долари девизни резерви на руската централна банка по руската инвазија на Украина во 2022 година. Тој потег им покажа на многу земји колку се изложени на западната финансиска инфраструктура ако се најдат како цел на санкции, пренесува bif.rs.