Најбогатите луѓе на планетата имаат многу поголема веројатност да бидат на политичка власт од сите други, покажа годишниот извештај за нееднаквост на Оксфам.

Околу 74 од 2.027 милијардери во светот имале извршни или законодавни владини позиции во 2023 година, што им дава 3,6% шанса да држат функција, според студијата на Оксфам, која беше објавена во недела. Спротивно на тоа, просечниот граѓанин на светот имал само 0,0009% шанса да држат функција, пренесува Си-Ен-Ен.

„Овогодинешниот извештај навистина фрла светлина врз врската помеѓу политичката нееднаквост и економската нееднаквост“, рече Ребека Ридел, виш раководител на политиката за економска правда во Оксфам Америка. „Фактот дека милијардерите имаат 4.000 пати поголема веројатност да држат функција отколку вие или јас, само ја нагласува преголемата моќ што ја имаат милијардерите.“

Извештајот на „Оксфам“, кој се потпира на податоци собрани од „Форбс“ и други извори, е темпиран да се совпадне со почетокот на годишниот состанок на Светскиот економски форум во Давос, Швајцарија, елитен собир на некои од најбогатите луѓе и светски лидери. Неговото објавување доаѓа и во време кога милијардерот, претседателот на САД, Доналд Трамп, ја одбележува својата прва година на функцијата.

Трамп го состави најбогатиот кабинет и тим во модерната американска историја, со повеќе милијардери и мултимилионери кои водат владини агенции. Администрацијата, заедно со Конгресот предводен од републиканците, минатата година донесе сеопфатен пакет за домашна политика кој вклучуваше големи намалувања на даноците за богатите и историски намалувања на програмата за национална мрежа за безбедност. Покрај тоа, Трамп се обидува да ја одземе синдикалната заштита од значителен дел од федералната работна сила, како и да ги укине мерките за заштита на потрошувачите и корпоративните регулативи.

„Администрација предводена од милијардери промовираше промилијардерска агенда што ги доведе САД до работ на екстреми во однос на нееднаквоста“, рече Ридел.

Сепак, олигархијата е глобален проблем, рече таа. Извештајот истакнува дека најбогатите луѓе во Аргентина и Африка имаат блиски врски со претседателот на Аргентина и лидерот на Нигерија, соодветно, што доведе до даночни олеснувања за нивните бизниси.

Лукративна година

2025 година беше просперитетна година за милијардерите во светот.

Нивното богатство порасна три пати побрзо минатата година од просекот во последните пет години, достигнувајќи рекордни 18,3 трилиони долари, откри Оксфам.

Нивното колективно богатство скокна за 2,5 трилиони долари, што е речиси еднакво на богатството што го поседуваат 4,1 милијарди луѓе во долната половина од скалата на богатство. Две третини од тој раст би биле доволни за да се стави крај на глобалната сиромаштија за една година, рече Ридел.

Во Соединетите Американски Држави, нето вредноста на милијардерите изнесува нешто помалку од 8 трилиони долари. Исто така, таму живеат 932 милијардери, повеќе од која било друга земја.

Америка наскоро може да го види и првиот трилионер во светот. Ако Елон Маск има толку профитабилна година во 2026 година како што имаше минатата година, неговото богатство ќе достигне 1 трилион долари пред следниот форум во Давос, рече Ридел.

Во меѓувреме, стапката на намалување на сиромаштијата на глобално ниво стагнира, со нивоа генерално таму каде што беа во 2019 година, според Оксфам. Речиси половина од светското население - или 3,8 милијарди луѓе - живееле во сиромаштија во 2022 година.

За да се справи со нерамнотежата, Оксфам повикува на намалување на нееднаквоста преку промовирање на работничките права, зголемување на платите, разбивање на монополите и зајакнување на универзалните јавни услуги и мрежата за безбедност; ограничување на моќта на супербогатите со зголемување на даноците и донесување реформа на финансирањето на кампањите; и градење на политичка моќ на народот преку право на глас и партиципативна влада.

„Намалувањето на нееднаквоста, ограничувањето на моќта на најбогатите и промовирањето на моќта на обичните луѓе се навистина клучни начини за намалување на нееднаквоста, но и за промовирање на демократијата“, рече Ридел.