По 47 дена страшно крвопролевање во војната меѓу Хамас и Израел, следеше микро-договор - 4-дневна пауза во борбите, ослободување на 50 израелски заложници од Појасот Газа за 150 палестински затвореници.

Во двата случаи станува збор за жената и децата, како што се наведува. Договорот меѓу двете страни беше со посредство на Катар, а постојат оптимистички шпекулации дека примирјето може да биде продолжено. И покрај тоа, израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху е категоричен и вели: „Договорот не значи дека војната ќе заврши“.

Досега загубите се огромни - на 7 октомври терористите на Хамас маскараа 1.400 луѓе, по што следеше одговорот на Израел кога беа убиени 14.000 палестински цивили, меѓу кои наводно повеќе од 5.000 деца!

Во емисијата „Усијање“ гостуваа Бошко Јакшиќ, новинар, Иван Милетиќ, експерт за одбрана и безбедност и Милан Антонијевиќ, адвокат, каде го анализираа ова привремено примирје меѓу двете страни.

Јакшиќ прво објасни како дојде до примирјето.

- Нема сомнеж дека по речиси седум недели од оваа брутална и крвава војна, ова е првата охрабрувачка вест. Ќе се одржи ли примирјето? Дали ќе биде продолжен? Никој не може да го каже тоа со сигурност. Интересите зад Хамас од една страна и премиерот Нетанјаху од друга страна се исто така различни. Факт е дека ова е еден вид крешендо на многу интензивна дипломатска, речиси френетична активност што се одвива веднаш по инвазијата на Хамас на израелска територија на 7 октомври. Така, и тогаш Катар контактираше со Американците и Израел, нудејќи ги своите услуги за посредување - започна Јакшиќ.

- Тој сообраќај, кој оттогаш се водеше по барање и на Катар и на Израел во апсолутна дискреција, сега донесе одредени резултати. Да речеме, Американците кои беа најинволвирани како посредници, претседателот Бајден имаше 14 средби и телефонски разговори или видео разговори со премиерот Нетанјаху. Три пати со египетскиот претседател Сиси, двапати со емирот на Катар и постепено се договараа за она што беше договорено денеска. Така, на некој начин Катар беше награден што ја доби привилегијата прв да објави дека е постигнат договор. И навистина, Катар ја искористи својата единствена позиција - рече Јакшиќ.

Тој откри дека во оваа зделка има уште една неофицијална клаузула за размена на заложници.

-Кога првпат стигна договорот на Хамас за овие 50 жени и деца, тогаш Американците побараа да ги добијат идентификациите на тие лица, за да бидат сигурни за кого станува збор. Така Хамас одби. Тогаш само пред една недела, па пред само една недела навистина стигна документацијата каде што беа идентификувани оние кои ќе бидат разменети. Во меѓувреме, Израел подготви список од 300 луѓе кои се потенцијални кандидати доколку продолжи размената. Затоа што знаеме дека една од неофицијалните клаузули на овој договор е продолжување на примирјето за еден ден на секои десет нови ослободени заложници - рече Јакшиќ.

Јакшиќ изјави дека купувањето време за Хамас е многу важно.

- Хамас е заинтересиран да купува време. Затоа што можеше да ги прегрупира силите, евентуално да ги освежи, да ги зајакне и сл. За разлика од израелскиот премиер на кој тоа воопшто не му се допаѓа. И затоа ја имаме неговата изјава, дека операцијата апсолутно ќе продолжи штом истече овој рок. Значи, сè уште има многу неизвесност, без разлика, што конечно е добра вест.

Антонијевиќ се осврна на размената на заложниците и изјави дека наскоро ќе видиме навистина шокантни сцени.

- Можеме да го споредиме со некои други кризи и некои работи што се случија во Авганистан и некои други воени зони. Тешко е да се предвиди, ако ги почитувате сите тие конвенции, дека имате обврска секако да третирате и сето тоа би било достапно. Меѓутоа, под овие околности, тешко е да се очекува заложниците да бидат во каква било состојба која е на кој било начин блиска до човечката. И дека навистина ќе видиме и потресни сцени, веројатно и сведоштва. А тоа е уште една дополнителна причина зошто целата оваа акција ќе има свој одреден сензибилитет и нешто што ќе биде навистина чувствително - рече Антонијевиќ и додаде:

– Решавањето на заложничката криза е важно за Израел пред се затоа што и таму имате голем јавен отпор, т.е. барањето заложниците да бидат ослободени значи Израел по секоја цена. Така Израел ја решава заложничката криза.

Милетиќ потоа одговори на прашањето „зошто е важно премиерот Нетанјаху всушност да ги ослободи заложниците?

- Не треба да заборавиме дека Израел долго време е многу поделено општество. Имаше безброј демонстрации, а сега во време на војна повторно има големи протести. Така што за него е исклучително важно малку да стивнат протестите против власта, односно притисокот за ослободување на затворениците - рече Милетиќ.

Тој се осврна и на состојбата на заложниците кои беа во заробеништво изминативе 48 дена.

- Она што треба да го знаете за самите поени, треба да разберете дека тоа ќе биде многу чувствителен момент. Прво, поради семејствата, затоа што некои луѓе ќе бидат ослободени, други нема да бидат ослободени. Треба да се разбере дека многу од тие заложници ќе бидат ранети, некои ќе бидат во многу лоша психичка состојба. Сите ќе страдаат од Стокхолмски синдром, тоа треба да се истакне исто така. Тоа значи дека сите тие ќе имаат малку емпатија и симпатии кон нивните киднапери, што исто така треба да се разбере - рече Милетиќ и додаде:

- Стокхолмскиот синдром е познат по тоа што жртвата почнува да го разбира киднаперот. Различни примери се познати од заљубувањето во други работи. Психолошки, тоа е многу тешка ситуација. Тоа е вистинска практика од сите тие ситуации што се случија. Така, за Израел ќе биде многу важно да ги однесе овие луѓе во болничка средина, за да можат прво да се излечат и од физичка и од психолошка траума, па дури потоа ќе се согласат некои од нив да излезат во јавност.