Путин, Раиси и Ердоган, исто така, треба да одржат билатерални средби на кои ќе разговараат за сè, од војната што беснее во Украина до нуклеарниот договор што Иран го постигна со светските сили во 2015 година.

Рускиот претседател Владимир Путин во вторник во Техеран ќе се сретне со својот ирански колега Ебрахим Раиси.

Средбата на која ќе присуствува и нивниот турски колега Реџеп Таип Ердоган ќе се одржи во трилатерален „Астан формат“ со цел да се решат споровите во Сирија, но војната во Украина сѐ уште е на маса.

Лидерите и нивните делегации, исто така, треба да одржат билатерални состаноци за да разговараат за сè, од војната што беснее во Украина до нуклеарниот договор што Иран го постигна со светските сили во 2015 година.

Следниве се некои од ставките што треба да ги знаете:

Ситуацијата во Сирија

Самитот во Техеран доаѓа во време на тензии, со Турција на едната и Русија и Иран на другата страна на спорот. На 1 јуни Анкара објави дека наскоро ќе започне нова воена операција во најмалку два града во северна Сирија за да ги нападне, како што рече, „терористичките“ курдски вооружени групи.

Русија и Иран се двете земји кои најмногу ја поддржуваат администрацијата на сирискиот претседател Башар ал Асад, кој ја држеше власта за време на граѓанската војна што беснее во неговата земја повеќе од 10 години.

Кога Ердоган зборуваше за воспоставување безбедносна зона од 30 километри со „расчистување“ на двата града Тал Рифат и Манбиџ, Москва и Техеран ја повикаа Анкара да се воздржи од дополнителни напади. Официјален Вашингтон, исто така, се противи на планираниот потег на Анкара.

Неодамна, Ердоган го тестира своето влијание во НАТО обидувајќи се да ја зајакне својата позиција во однос на курдските борци во Сирија. Тој се откажа од своето противење Финска и Шведска да се приклучат на алијансата кон крајот на јуни, откако скандинавските земји се согласија да ги поддржат курдските вооружени групи и да екстрадираат голем број луѓе што Турција ги смета за „терористи“.

Исто така, Русија претходно овој месец стави вето на резолуцијата на Советот за безбедност на Обединетите нации со која се продолжува прекуграничната испорака на помош за народот на Сирија и принуди компромис за да добие шестмесечно продолжување на мисијата.

Турција, Иран и Украина

Ова е ретко патување во странство за Путин, кој во февруари започна „специјална операција“ со наведена цел да ја демилитаризира соседна Украина и да ги наруши амбициите на Киев за членство во НАТО.

Ердоган одигра деликатна балансирачка улога за време на руско-украинската војна. Турција, која изрази поддршка за Украина, но и се спротивставува на размерите на западните санкции против Русија, се обиде да посредува меѓу Москва и Киев за да се постигне примирје, пишува AJB.

Но, во исто време ги продаде своите борбени беспилотни летала Бајрактар ​​користени во војната, што ја налути Русија. Турција, исто така, се спротивстави на руската анексија на Крим во 2014 година.

Сепак, во последниве години Анкара воспостави блиски врски со Русија во областа на енергијата, одбраната и трговијата, а исто така многу се потпира на руските туристи.

Во меѓувреме, Иран одбива да ја осуди Русија за нејзината инвазија на Украина и го обвинува проширувањето на НАТО како причина за конфликтот, но исто така се спротивставува на војната и повикува на дијалог за прекин на борбите. Оваа земја неколку пати пренесувала пораки меѓу Украина и Русија.

Ирански дронови и Русија

Така, Си-Ен-Ен објави дека руска делегација посетила воздухопловна база во централен Иран најмалку двапати минатиот месец и ѝ биле претставени два модели на ирански беспилотни летала способни да носат оружје.

Кремљ одби да коментира за ова прашање, но Техеран отворено ги отфрли обвинувањата и рече дека нема воено да помогне ниту една страна во конфликтот и сака војната да заврши што е можно поскоро.

Џорџо Кафиеро, шеф на консултантската фирма Gulf State Analytics од Вашингтон, која се занимава со анализа на геополитичките ризици, смета дека би било „без преседан“ Иран да извезе толку многу беспилотни летала и дека американските тврдења треба да се гледаат со „здрава доза на скептицизам“.

„Иран нема искуство во извоз на толку голем број беспилотни летала во друга земја и затоа треба да се доведе во прашање валидноста на изјавата на Саливан“, изјави тој за Ал Џезира.

Вжештени тензии меѓу САД и Иран

Самитот во Иран доаѓа неколку дена по завршувањето на блискоисточната турнеја на американскиот претседател Џо Бајден, за време на која тој ги посети иранските ривали Израел и Саудиска Арабија, што предизвика реакции од Техеран.

Посетата на Путин и Ердоган на Иран е важна да се протолкува во контекст на „сè поголемата бифуркација Исток-Запад“ поради војната во Украина, вели Кафиеро.

Тој додава дека Москва, додека беснее војната и руската економија добива удар од западните санкции, бара посилни врски со незападните земји кои не ги поддржуваат овие мерки.

„Тоа е силна порака што се испраќа до Вашингтон за желбата на Москва, Техеран и Анкара да работат заедно без да наметнуваат американски политики, ставови и програми.

Тука е и прашањето за иранскиот нуклеарен договор од 2015 година, во кој страна е Русија. За време на посетата на Бајден, лидерите на САД, Израел и некои земји од Блискиот Исток ја истакнаа нивната цел Иран никогаш да не се здобие со нуклеарно оружје.

Техеран вели дека никогаш нема да бара да изгради бомба, но индиректните разговори за враќање на договорот што Вашингтон еднострано го напушти во 2018 година се блокирани со месеци поради несогласувањата околу тоа кои американски санкции треба да бидат укинати.

извор: данас.рс