За некои, тој е разгален плејбој принц кој го сметаше владејачкиот Габон богат со нафта за природно право на раѓање; поранешен фанк пејач кој зачекори во кожата на својот татко за да го продолжи семејното (сега скоро 56-годишно) владеење.

За другите, тој е реформатор - човек кој сака да ја заживее економијата и да го подобри меѓународниот статус на Габон со амбициозна еколошка агенда.

Но, очигледниот воен удар ги извади тензиите на површина во оваа земја со нешто повеќе од два милиони жители.

Воените офицери објавија дека ја преземаат власта и ги поништуваат резултатите од саботните избори на кои победи Али Бонго, но опозицијата вели дека изборите биле наместени.

Војската соопшти дека го ставила Бонго во домашен притвор.

Аутсајдер

Али Бонго е роден Ален Бернард Бонго во соседно Конго-Бразавил во февруари 1959 година.

Дури и неговото раѓање беше контроверзно - со години имаше гласини, кои тој секогаш ги негираше, дека бил посвоен од југоисточна Нигерија за време на војната во Биафра.

Младиот Ален Бернард сè уште бил во основно училиште кога неговиот татко Омар Бонго ја презел власта во Габон во 1967 година.

Сепак, уште тогаш беа поставени основите за критики кои ќе го прогонуваат подоцна во животот.

„Тој не е роден во претседателската палата. Имаше околу осум години кога неговиот татко стана претседател“, изјави за Би-Би-Си Франсоа Голм, француски историчар и експерт за политиката во Габон.

„Фактот што тој не ги посетуваше најдобрите училишта во Либревил и што не ги научи локалните јазици беше изворот на критиките на вториот“.

На деветгодишна возраст, Али Бонго бил испратен во приватно училиште во луксузно париско предградие, а подоцна и во Сорбона каде студирал право.

Ова меѓународно образование наведе многумина во Габон да го видат како аутсајдер.

Ален Бернар потоа стана Али, а во 1973 година го прифати исламот со неговиот татко Омар.

Тие двајца се единствените членови од нивното семејство кои го направиле тоа.

Оваа одлука во Габон беше сфатена како начин за привлекување инвестиции од муслиманските земји.

Но, старецот Бонго, кој порано бил анимист и не го прифатил христијанството, навел духовни причини за неговото преобраќање.

Фанк музика и масонерија

За младиот Али Бонг, политиката не беше сè.

Уште на рана возраст покажал страст за фудбалот и музиката, кои ги наследил од мајка му, габонската пејачка Пациенс Дабани.

Репутацијата на младиот плејбој беше зацврстена со објавувањето на неговиот албум „A Brand New Man“ од 1977 година, продуциран од Чарлс Бобит, менаџер на фанк легендата Џејмс Браун.

„Да бидам твоја мила, твое сè, до крајот на светот“, пее Бонго на насловната песна.

Четири години по објавувањето на албумот, тој го сврте вниманието кон политиката.

Во владата на неговиот татко, Али Бонго беше министер за одбрана 10 години.

Пред тоа, тој беше министер за надворешни работи на Габон во 1989 година, но мораше да се повлече по три години поради уставните измени со кои министрите требаше да имаат над 35 години.

Тој тогаш имаше 32 години.

Сепак, се чини дека тој не бил веднаш виден како наследник на неговиот татко на власт.

„На почетокот, габонскиот народ не го гледаше Али Бонг како сериозен кандидат“, рече Голм.

„Но, на крајот тој беше многу поубедлив отколку што изгледаше. Луѓето за прв пат видоа дека тој може да биде сериозен политичар кога ја реструктуираше армијата“.

Во времето кога неговиот татко почина во 2009 година, гласачите од Габон сè уште не беа убедени во политичките и државничките способности на Али.

Меѓутоа, Али Бонго тогаш се претстави во поинакво светло, облечен скромно и обиколувајќи ги провинциите во изборните кампањи.

Тој на крајот беше избран, освојувајќи 42 отсто од гласовите.

Ги освоив гласовите, не паднаа од небо“, рече тој за победата на изборите.

Но, за време на неговото претседателствување, неговите противници ја доведуваа во прашање легитимноста на Али Бонг.

Овие сомнежи и прашања беа особено изразени во 2016 година кога главен предизвикувач на претседателските избори беше Жан Пинг, поранешниот претседател на Африканската унија, кој е во брак со сестрата на Али Бонг, со која има две деца.

Пинг конкретно укажа на изборната измама во едно од главните упоришта на претседателот, провинцијата От-Огуе, каде Бонго освои 95 отсто од гласовите, со 99,9 отсто излезност на гласачите.

Тогаш Бонго победи на изборите со најтесна разлика - само 6.000 гласови.

Претставниците на граѓанскиот сектор, исто така, укажаа на местење на изборите, што владејачката Демократска партија од Габон (ПДГ) го негираше.

Обвинувања за корупција

Групите за човекови права, исто така, тврдат дека семејството Бонго го претвори Габон во „клептократски режим“, ограбувајќи ги природните ресурси на земјата, првенствено нафтата и дождовните шуми.

Опозициските претставници долго време обвинуваат дека членовите на семејствата проневериле народни пари и ја водат државата како нивна приватна сопственост.

Насловните страници на медиумите во 2017 година беа полни со фотографии од навивачите на Реал Мадрид додека претседателот Бонго се возеше низ главниот град со луксузен автомобил во друштво на аргентинскиот фудбалер Лионел Меси, тогашен фудбалер на Барселона, најголемиот ривал на мадриѓаните. клуб.

Седумгодишната истрага на француската полиција за корупција меѓу членовите на семејството Бонго откри дека тие поседуваат 39 имоти во Франција и девет луксузни автомобили.

Но, тоа беше крајот на тоа.

Немаше доволно докази за незаконски стекнати средства за да се наплати некој од членовите на семејството, објави тогаш француската новинска агенција АФП.

Семејството категорично ги отфрли сите наводи.

Новинарите, исто така, посочија на блиски и лични врски со елитните семејства во Габон како доказ за моќна покровителска мрежа.

Африканската веб-страница Jeune Afrique ги означи како „феудалисти“.

Бонг, исто така, беше критикуван за неговата истакната улога во масоните - тајно друштво чијшто гранок во Габон тој го водеше како господар на ложата.

Тој е еден од неколкуте неодамнешни и актуелни франкофонски африкански претседатели чие масонско членство е јавно - другите се Денис Сасу Нгуесо од Бразавил Конго, Идрис Деби од Чад и поранешниот претседател на Централноафриканската Република Франсоа Бозизе, според францускиот писател Винсент Иго. .

Сепак, неговите поддржувачи укажуваат на неговата желба да ја диверзифицира економијата на Габон зависна од нафта во услови на намалени резерви на нафта.

Аналитичарот Пол Мали од британскиот Чатам хаус изјави за Гардијан дека Али Бонго „размислува брзо и јасно и гледа дека тешкотијата со производството на суровини е што тоа не создава многу работни места“.

„Неговата цел беше да го придвижи Габон кон високотехнолошките гранки на економијата“, рече Мели.

И покрај ваквата стратегија, нафтениот сектор учествуваше со 38,5 отсто од Бруто домашниот производ на земјата и 70,5 отсто од извозот во 2020 година, објави Светска банка.

Критичарите велат дека претседателот направил малку за да го насочи нафтеното богатство кон многу луѓе кои живеат во сиромаштија.

Но, Бонго обезбеди нова инвестиција во рударството и „сериозен напор да развие поеколошки одржлив пристап за користење на прашумите“, изјави Мели за Би-Би-Си.

Стратегијата на претседателот го заштити уделот на Габон во прашумите во басенот на Конго и и помогна на земјата да остане една од ретките светски апсорбери на јаглерод диоксид.

И во 2021 година, Габон стана првата африканска земја која беше финансиски наградена за намалување на емисиите на јаглерод преку заштита на дождовните шуми.

Но, Бонго ги искористи сопствените контакти за зајакнување на економијата, патувајќи низ светот за да најде нови инвеститори и партнери во земји како Саудиска Арабија и Кувајт, додека сè уште одржува блиски врски со Франција.

За време на посетата на Саудиска Арабија на инвестициска конференција во октомври 2018 година, Бонго доживеа мозочен удар.

Тој беше надвор од политиката речиси една година, а на почетокот на 2019 година, по повиците да се повлече, бунтовничките војници се обидоа да извршат државен удар.

Меѓутоа, пучот пропаднал и властите ги уапсиле бунтовниците.

Кога се вратил на функцијата, Бонго тргнал да го промени сопствениот имиџ, претставувајќи се себеси како решителен и тврд човек кој ги искорени „предавниците“ и „профитерите“ во сопствената средина.

Меѓутоа, во исто време, тој се бореше да се справи со широко распространето мислење дека неговото здравје е загрозено и дека не е способен да ја води земјата.

На крунисувањето на британскиот крал Чарлс III во 2023 година, тој одеше со бастун.

Неколку месеци подоцна, војската изврши државен удар, втор пат во последните четири години, а Бонго беше ставен во домашен притвор.

Набргу по објавувањето на преземањето, ентузијастичките жители ги преплавија улиците, веејќи знамиња од Габон и аплаудираа на армијата.

Јасно е дека многумина во Габон бараат промена и по 53 години се чини дека владеењето на семејството Бонго завршува.

ФОТО/Државен удар во Габон