Во февруари, кинеските и руските официјални лица рекоа дека нивното пријателство „нема граници“, но оттогаш работите се променија со конфликтот во Украина, а нивниот став се промени со тоа што Пекинг малку се оддалечи од руската економија погодена од санкции.

Сега, кога е јасно дека руската економија трпи силни удари поради санкциите, има се повеќе докази дека подготвеноста и способноста на Кина да му помогне на северниот сосед би можеле да бидат ограничени. Пекинг одби да го осуди рускиот напад врз Украина, но тие сакаат да избегнат санкции од остатокот од светот кон Русија некако да влијаат врз нив, иако постојано ги осудуваат како неефикасен начин за решавање на кризата.

„Кина никогаш нема да ја нападне Украина. Ќе помогнеме, особено на економски план“, изјави кинескиот амбасадор во Украина, Фан Ксијанронг.

Аналитичарите велат дека Кина се обидува да постигне „чувствителна рамнотежа“ меѓу реторичката поддршка за Русија, но без дополнително антагонизирање со САД.

Пекинг и Москва споделуваат стратешки интерес да му се спротивстават на Западот. Сепак, кинеските банки не можат да си дозволат да го изгубат пристапот до американски долари, а многу кинески индустрии не можат да останат без американската технологија, пишува Си-Ен-Ен, кој издвојува четири потези на Пекинг кои укажуваат на дистанцирање од почетокот на руската економија.

Дозвола да падне рубљата

Со кинеската валута, јуанот, не се тргува целосно слободно, туку се движи во опсегот поставен од Националната банка на Кина (PBOC). Минатата недела тие го удвоија опсегот на тргување со рубљата, што овозможи руската валута побрзо да падне.

Рубљата веќе изгуби повеќе од 20 отсто од својата вредност во однос на доларот и еврото од почетокот на војната во Украина. Со тоа што дозволи руската валута да падне во однос на јуанот, Пекинг не и прави услуга на Москва. Русите ќе треба да плаќаат повеќе во рубли за кинески увоз, како што се паметни телефони и автомобили. Кинеските брендови на телефони како Xiaomi и Huawei се особено популарни во Русија.

Кинеските производители на автомобили како Great Wall Motor и Geely Auto заземаат 7 отсто од рускиот пазар, продавајќи повеќе од 115.000 возила минатата година. Great Wall Motor престана да испорачува нови автомобили во Русија поради флуктуации на девизниот курс. Во моментов, околу 25 милијарди долари трговска размена меѓу Кина и Русија се одвива во јуани, јавуваат државните кинески медиуми.

„Седат“ на руските резерви

Најзначајната помош што Кина може да и ја понуди на Русија е преку резервите во вредност од 90 милијарди долари што Москва ги чува во јуани, напиша Алиша Гарсија-Хереро, главен економист за Азија и Пацифик во Натиксис, во својот истражувачки извештај. Санкциите ги замрзнаа руските резерви во вредност од околу 315 милијарди долари - или околу половина од вкупниот број - бидејќи западните земји забранија да работат со руската централна банка.

Рускиот министер за финансии Антон Силуанов изјави дека земјата сака да ги користи резервите на јуани откако пристапот на Москва до американските долари и евра беше блокиран, објавија руските државни медиуми. Ако Кина ѝ дозволи на Москва да ги претвори своите резерви во јуани во американски долари или евра, „тоа очигледно ќе ѝ помогне на сегашната состојба на Русија“, истакна Гарсија-Хереро.

Сепак, „ризикот за репутација од потенцијално прекршување на западните санкции би бил голем чекор за кинеската банка и затоа е многу малку веројатен“, додаде таа.

Не ја снабдуваат Русија со делови за авиони

Санкциите наметнати од Соединетите Американски Држави и Европската Унија значат дека двата најголеми светски производители на авиони, Боинг (БА) и Ербас (ЕАДСФ), веќе не се во можност да снабдуваат резервни делови или да обезбедуваат одржување на руските авиокомпании. Истото важи и за производителите на млазни мотори.

Ова значи дека руските авиокомпании би можеле да останат без делови во рок од неколку недели или дека авионите би можеле да продолжат да летаат без да ја менуваат опремата толку често колку што е препорачано за безбедно работење.

Претходно овој месец, висок руски државник изјави дека Кина одбила да испрати делови од авионот во Русија бидејќи Москва бара алтернативни набавки. Руската државна новинска агенција Тас го цитираше Валериј Кудинов од агенцијата за воздушен транспорт дека Русија ќе бара можност за набавка на делови од земји како Турција и Индија, по неуспешниот обид да ги набави од Кина.

Во 2017 година, Кина и Русија воспоставија заедничка инвестиција во цивилната авијација за изградба на нов патнички авион со широка карта на долги релации, обидувајќи се да се совпадне со дуото Боинг и Ербас. Производството на CR929 започна, но несогласувањата околу добавувачите предизвикаа одложувања. Најпрво се очекуваше дека авионот ќе им биде понуден на клиентите во 2024 година. Но, Русија ја помести временската рамка помеѓу 2028 и 2029 година.

Замрзнување на инвестициите во инфраструктурата

Светска банка ги прекина сите свои програми во Русија и Белорусија по инвазијата на Украина. Не одобри нови заеми или инвестиции на Русија од 2014 година, а на Белорусија од 2020 година. Можеби уште поизненадувачка е одлуката на Азиската банка за инвестиции во инфраструктурата (AIIB) со седиште во Пекинг да го стори истото.

Во соопштението од почетокот на март се вели дека ги суспендира сите свои активности поврзани со Русија и Белорусија „бидејќи војната се одвива во Украина“. Овој потег беше „во најдобар интерес“ на банката, се додава.

Фрустрирана од релативниот недостаток на влијание во Светската банка (со седиште во Вашингтон) и Азиската банка за развој (каде Јапонија е главната сила), Кина го лансираше AIIB во 2016 година. Покрај тоа што е домаќин на седиштето, Кина го осигурува претседателот на банката и има 26,5 отсто од гласовите. Индија и Русија имаат 7,6 отсто, односно шест отсто.

Одлуката на AIIB да ги прекине активностите во Русија значи дека заемот од 1,1 милијарди американски долари, кој е одобрен или предложен заем наменет за подобрување на патните и железничките мрежи на Русија, сега е ставен на чекање. 

Извор: Блиц.рс