Политички хаос во Италија. Движењето 5 ѕвезди доцна синоќа одлучи нивните сенатори денеска во Сенатот да не гласаат за доверба на владата на Марио Драги.

Со тоа се распаѓа невообичаеното широко владино мнозинство, во кое само постфашистичките браќа од Италија не влегоа во поголемите парламентарни партии.

Советот на министри на техничкиот премиер Марио Драги, еден вид влада на национално единство или национален спас со оглед на здравствената криза предизвикана од смртоносната пандемија на Ковид-19, беше формиран на 13 февруари 2021 година.

Половина од кабинетот е составен од непартиски експерти, другата половина се членови на партиите во владиното мнозинство, во многу широк опсег од суверената десница во Лигата под водство на Матео Салвини.

На изборите во 2018 година за првпат беше применет изборниот закон именуван по предлагачот Еторе Росато, кој силно претпочита коалиции, бидејќи беше дизајниран како поттик за воспоставување биполарен систем. Вака Десниот центар (кој собра речиси сè што е десно од центарот: Лигата, Форца Италија, Браќата на Италија) и левиот центар (кој ги обедини умерената и посебната левица: Демократската партија и помалите партии од левицата и центар) се појави на изборите. Движењето 5 ѕвезди влезе како незгодно трето место и освои 32,6 отсто од гласовите (централно-десничарски 37 и левиот центар 22,9 отсто). Владите би можеле да се формираат само со комбинирање на две од тие три групи.

Движењето 5 ѕвезди освои гласови претставувајќи се како антисистемска група, најавувајќи дека „ќе го отворат Парламентот како лименка сардини“, ветувајќи дека ќе ги носат сите одлуки јавно, преку мрежен стриминг. Многу брзо сето тоа падна во вода, тие се претворија во една од партиите на власт и нивната поддршка систематски паѓаше.

Годинава се зголемуваше притисокот во Движењето за напуштање на владиното мнозинство, со убедување дека нивната поддршка паѓа затоа што се во влада која не ја контролираат и дека надвор од власта повторно ќе добијат сила. Нивниот аргумент беше дека Браќата од Италија, одбивајќи да влезат во мнозинството на Драги, ја зголемија својата поддршка од 12 на 23 отсто за една година, со што станаа - според анкетите на јавното мислење - најсилната политичка партија во Италија.

На таа дилема Движењето 5 ѕвезди се распаднаа. Џузепе Конте, станувајќи формален политички лидер на Звездице, остро го нападна претходниот политички лидер Луиџи Ди Мајо, главниот лик на силите ориентирани кон коалиција со Демократската партија, и сега и на следните парламентарни избори.

Соочен со заканата за исклучување, Ди Мајо го напушти Движењето, а заедно со него си заминаа шеесетина пратеници, па Звездице престана да биде најсилната политичка партија во Парламентот.

Накратко, ова е „супстратот“ на пресвртот што синоќа го најави Конте. По долга и бучна расправија и конфронтација, мнозинството од Националниот совет на движењето одлучија денеска да не гласаат за доверба на Владата, туку едноставно да ја напуштат просторијата.

Истото го направија и во Претставничкиот дом минатата недела, за време на гласањето за доверба на истиот Указ за помош. Во Претставничкиот дом беа избројани како отсутни, без да влијае на резултатот. Во Сенатот правилникот е различен: нема воздржани, нема неутрални воздржани, но: оние кои не се за автоматски се против, без разлика дали биле во просторијата или не, дали го притиснале копчето за гласање или не.

Соочен со оваа ситуација, премиерот Драги однапред постави два услови. Прво, дека нема да ја води владата без Движењето 5 ѕвезди . Второ, дека после оваа влада повеќе нема да управува.

Драги пред два дена отиде на консултации со претседателот на Италија, Серџо Матарела. За содржината на нивниот разговор не е објавено ништо. Тој се сретна со Џузепе Конте, кој му претстави девет барања од неговата група.

Доколку Драги поднесе оставка, владата ќе се соочи со криза. Во Италија, кризата - и владина и парламентарна - ја управува претседателот на Републиката, обично во консултација со претседателите на парламентарните домови и лидерите на парламентарните партии. Нивното мислење не го обврзува. Го доверува мандатот, именува министри на предлог на мандатарот, кој може и не прифаќа, ги распушта собраниските домови.

Практиката вели дека Матарела би можел да ја врати владата на Драги на уште едно гласање за доверба во Парламентот. И покрај тоа, мнозинството би можело да се обезбеди - но Драги вели дека не сака да води таква влада.

Матарела, во тој случај, има два избора, подеднакво веројатни.

Прво може да го распушти Собранието откако ќе го чуе мислењето на претседателите на коморите. Во тој случај се распишуваат избори во рок од 50-70 дена. Тоа значи изборна кампања за Ферагоста. Но, тоа би резултирало со нова влада со легитимен мандат, која би можела да го подготви Законот за стабилност. Многу веројатно десничарска, која во тој случај би била предводена од Џорџо Мелони, шампион на Браќата од Италија, порадикален од Марин Ле Пен.

Второ, може да најде мнозинство кое би поддржало или политичка или техничка влада, задолжена за подготовка на буџетот и подготовка на следните избори. Првиот кандидат за состав на политичката влада е Салвини, бидејќи има најмногу пратеници во Парламентот. Прв кандидат за состав на техничката влада е министерот за економија и финансии Даниел Франко, непартиски банкар, главен поддржувач на политиката на Драги.