Милитантната група Хамас има огромна мрежа на тунели под Појасот Газа што е толку голема што Израел го нарекува „метро“ на крајбрежната енклава.

Станува збор за сериозен предизвик за кој се обучени само одредени израелски сили, пишува „Бизнис инсајдер“.

Чистењето на тунелите на Хамас е една од задачите на израелските одбранбени сили (ИДФ) во услови на копнена инвазија на Газа. За ефикасно извршување на оваа задача, армијата има елитна група командоси кои се обучени за подземна војна и други подземни операции. Таа група е позната како единица Јахалом.

Јахалом (срп. дијамант) е дел од борбениот инженерски корпус на ИД и се состои од различни специјализирани компании одговорни за војување во тунели, инженерско извидување, уништување експлозивни убојни средства и неконвенционално оружје. Единицата е создадена во 1995 година и двојно се зголеми по војната во Газа во 2014 година - позната во Израел како Операција Заштитен раб - за да се справи со растечката закана од тунелите на Хамас.

„Улогата на единицата вклучува специјални диверзантски мисии, уривање и експлозија на објекти, саботажа на непријателска инфраструктура, ракување со експлозиви, подготовка на експлозивни направи и бомби, неутрализирање на непријателски експлозивни направи, расчистување на комплексни мински полиња, лоцирање и уништување на терористички тунели. ИД објави во 2021 година.

„Понекогаш, единицата користи роботи и многу други уреди со далечинско управување, без да го загрози човечкиот живот“, се додава.

Според Фондацијата Џахал, организација составена од војници кои претходно служеле во единицата, регрутирањето е „ригорозен“ процес кој вклучува медицински профил и проверки кои траат четири дена. Она што следи е долга и исцрпувачка програма за обука од 16 месеци која вклучува обука за експлозиви и уривање, обука за борбено инженерство, обука за борба против тероризмот, обука во израелската боречка вештина Крав Мага и развивање други вештини како скокање со падобран.

Јахалом, кој работи главно тајно, веќе е пуштен во употреба откако Израел го започна својот проширен копнеен напад врз Газа минатата недела. Во петокот, на пример, ИД објави дека војниците на Јахалом кои работеле во тандем со другите единици ги уништиле тунелите на Хамас за време на специјалните операции во Појасот Газа.

„Војската ги откри шахтите на тунелите, ги отвори со експлозив и ги неутрализираше тунелите“, објави тогаш израелската армија. Објавена е и видео снимка од израелски војници како ја проверуваат шахтата на тунелот што ја откриле во близина на Беит Ханун, во североисточниот агол на Газа. ИД објави и снимки од воздух на кои се гледаат експлозии од тунелот.

Хамас во минатото тврдеше дека има повеќе од 500 километри тунели под Газа. Израел тврди дека тие се користат за криење и складирање на арсенал оружје и муниција, за олеснување на тајното движење на милитантите и за функционирање како командни центри и бункери. Со пристапните точки скриени на места како училишта и болници, и излезни точки во израелска територија, ИД ги смета тунелите за сериозна закана за цивилите.

Прашањето за тунелите има значајна важност за урбаната борба што се одвива во Газа. Воени експерти велат дека Хамас би можел да ги користи тунелите одбранбено за да ги заштити средствата како што се персоналот и опремата, но и офанзивно за да изврши ненадејни и герилски напади врз израелските војници.

Полковникот Јарон Бејт Он, кој служеше како командант на Јахалом во 2016 година, тогаш рече дека „главниот предизвик на подземната војна е тоа што непријателот нема потпис на површината“, што го отежнува собирањето разузнавачки информации.

„Хамас ја гледа војната под земја исто како и војната над земја, користејќи ја за одбрана, напад и повлекување“, истакна тој.

Јахалом и другите единици на ИД имаат на располагање широк спектар на алатки за употреба во операциите на тунелите, напиша Џон Спенсер, претседател на студии за урбана војна во Институтот за модерно војување во Вест Поинт и поранешен пешадиец на американската армија, напиша во неодамнешната анализа на Хамас. „Подземна мрежа.. Тие алатки вклучуваат беспилотни летала и роботи, копнени и воздушни сензори, опрема за дупчење, системи за ноќно гледање и радио технологии.

Сепак, расчистувањето на тунелот е тешка задача.

Дополнително комплицирање на подземната борба е фактот што се верува дека Хамас засолнува повеќе од 200 заложници што милитантната група ги зароби за време на терористичките напади на 7 октомври низ јужен Израел. За да ги заштити заложниците, под претпоставка дека се таму, ИД ќе мора да биде внимателен и пресметан во своите постапки. Тој нема да може само да ги уништи тунелите и да продолжи да се движи.

„Не знаете што има таму долу“, изјави Спенсер во неодамнешното интервју за „Индизер“, објаснувајќи дека Хамас држи заложници во тунели и користи цивили како жив штит.

„Тоа експоненцијално ќе предизвика подземен кошмар“, заклучи тој.