Екстремно десничарската Алтернатива за Германија (AfD) за првпат победи на покраинските избори во Германија. АфД освои речиси една третина од гласовите во Тирингија, додека во соседна Саксонија е втора зад демохристијанската ЦДУ. Ова е прв пат по Втората светска војна екстремната десница да победи на избори во германска сојузна покраина.

Изборите се одржаа на 85-годишнината од избувнувањето на Втората светска војна. Нацистичка Германија ја нападна Полска на 1 септември 1939 година и тој датум се зема како почеток на војната.

Саксонија и Тирингија се само две од 16-те сојузни покраини, а нивните 5 милиони граѓани со право на глас се далеку од околу 60-те милиони во целата земја. Сепак, пораката што ја испратија таму гласачите е нешто за што сите треба сериозно да размислат.

Популистичката АфД за првпат освои практично една третина од гласовите, а тука е и големиот успех на Алијансата Сара Вагенкнехт со политички цели за кои ДВ пишува дека се чини дека припаѓаат на далечното минато. Од друга страна, сите партии од владејачката коалиција - социјалдемократите, либералите и зелените - заедно не освоија ниту половина од гласовите на АфД.

Зелените и либералите не добија ни доволно гласови за да влезат во парламентите на тие покраини, а на работ на тој невиден политички срам беше и СПД.

Незадоволство од владејачките партии

Дали е ова предупредување за граѓаните на оваа германска влада? Четири од пет граѓани се незадоволни од работата на оваа коалиција, не само на истокот, а според анкетите на јавното мислење, тоа е случај со месеци. Канцеларот Олаф Шолц и неговата влада никогаш не успеваат да ги убедат граѓаните дека може да им се верува.

Тоа е и проблемот на оваа коалиција: уште кога се формираше владата, имаше сомнежи каква ќе биде нивната заедничка платформа, а со текот на времето конфликтите и споровите внатре во коалицијата стануваа се поинтензивни.

Од друга страна, десничарската и популистичка Алтернатива за Германија (АфД) има причина за славење. Сепак, иако стана најсилната фракција во покраинскиот парламент во Тирингија, нема да биде доволно таа да стане шеф на покраинската влада бидејќи сите други партии одбиваат да влезат во коалиција со АфД.

Една од лидерите на АфД, Алис Вајдел, овие избори ги нарекува „историски успех“ и смета дека како резултат на тоа германската влада мора да поднесе оставка.

-Тоа е казна за оваа коалиција, тоа е маса за оваа коалиција. Владејачката коалиција треба да се запраша дали може да остане на власт. А најдоцна по изборите во Бранденбург треба да се постави прашањето за вонредни избори, бидејќи вака не може да продолжи – рече таа.

На крајот на септември се одржуваат покраински избори и во Бранденбург - исто така на истокот на Германија. Таму социјалдемократите владеат од 1990 година, но пред овие избори се води остра битка меѓу СПД и АфД, која има и мала предност кај дотичните гласачи.

Аларм во коалициските партии

Кај другите партии од оваа владејачка коалиција во Берлин има уште поголем немир: фактот што либералите и зелените се заглавени на прагот на изборите може да се нарече само политички бродолом.

Христијанско-демократската унија (ЦДУ) може да биде повеќе задоволна од неуспехот на партиите од владејачката коалиција отколку од сопствениот успех. И во Тирингија и во Саксонија тие се покажаа како најсилна партија – но само меѓу „старите“ и етаблирани политички опции во оваа земја.

(Не)возможни коалиции

фото: EPA-EFE/CLEMENS BILAN