Глечерите ширум светот - вклучувајќи ги и последните во Африка - неизбежно ќе бидат изгубени до 2050 година поради климатските промени, се вели во извештајот на ОН.

Глечерите ќе се стопат во рок од три децении, покажа извештајот на  УНЕСКО. Последните глечери на планината Килиманџаро ќе исчезнат како и глечерите на Алпите и националниот парк Јосемит во САД. Тие ќе се стопат без оглед на активностите на светот за борба против климатските промени, велат авторите.

Извештајот, кој прави проекции врз основа на сателитски податоци, доаѓа во очи на средбите во Египет на конференција за климатски промени следната недела. 

Идентификувани се околу 18.600 глечери на 50 места на светското наследство на ОН. Тие претставуваат речиси 10 отсто од глечерираната површина на Земјата и вклучуваат реномирани туристички места и места свети за локалното население.

Повлекувањето и исчезнувањето на глечерите беше „меѓу најдраматичните докази дека климата на Земјата се загрева“, се вели во извештајот.

„Се надеваме дека можеби грешиме, но ова е тешка наука“, рече офицерот на проектот на УНЕСКО Талес Карваљо Ресенде, еден од авторите. „Глечерите се еден од вредните показатели за климатските промени, бидејќи тие се видливи. Ова е нешто што навистина можеме да го видиме како се случува“, објавува „Би-Би-Си“.

Преостанатите глечери во другите две третини од локалитетите на светското наследство на ОН би можеле да се спасат, но само ако светот го ограничи глобалното затоплување на 1,5 Целзиусови степени, велат авторите. Друг извештај на ОН минатата недела покажа дека светот во моментов нема „кредибилен пат“ за да го постигне тоа.

Проекциите се базираат на претходен извештај кој користел модели за да пресмета како глечерите на светското наследство ќе се менуваат со текот на времето.

„Она што е сосема без преседан во историските записи е колку брзо се случува ова“, рече Беата Чато, глациолог од Универзитетот во Бафало, која не беше вклучена во истражувањето.

„Во средината на 1900-тите глечерите беа прилично стабилни“, рече таа. „Потоа, тука е ова неверојатно брзо повлекување“.

Локациите на светското наследство со глечери кои ќе исчезнат до 2050 година се:

Хиркански шуми (Иран)

Национален парк Дурмитор (Црна Гора)

Националниот парк Вирунга (Демократска Република Конго)

Хуанлонг (Кина)

Националниот парк Јелоустоун (Соединети Американски Држави)

Национален парк Монт Кенија/Природна шума (Кенија)

Пиринеи Мон Перду (Франција, Шпанија)

Националниот парк планините Рвензори (Уганда)

Плато Путорана (Русија)

Швајцарска тектонска арена Сардона (Швајцарија)

Националниот парк Нахани (Канада)

Национален парк Лоренц (Индонезија)

Природен систем на резерват на островот Врангел (Русија)

Националниот парк Килиманџаро (Танзанија)

Национален парк Јосемит (Соединети Американски Држави)

Доломити (Италија)

Вирџин Коми Шуми (Русија)

Во извештајот се вели дека загубата на мраз на местата на светското наследство може да предизвикала до 4,5 отсто од набљудуваниот пораст на глобалното ниво на морето помеѓу 2000 и 2020 година. Овие глечери губат 58 милијарди тони мраз секоја година - што е еквивалентно на вкупниот годишен волумен на вода што се користи во Франција и Шпанија заедно.

Многу луѓе исто така зависат од глечерите како извор на вода за домашна употреба и земјоделство, а нивната загуба може да доведе до недостиг на свежа вода за време на сушните сезони, рече професорот Данкан Квинси, експерт за глациологија на Универзитетот во Лидс, кој не беше вклучен во истражувањето.

„Тоа води до проблеми со безбедноста на храната бидејќи тие ја користеа таа вода за наводнување на нивните посеви“, рече Квинси.

Локалните заедници и домородните луѓе ќе го сносат товарот од поплавите предизвикани од загубата на глечерите, велат авторите на извештајот, повикувајќи да се воспостават системи за рано предупредување и намалување на ризикот од катастрофи.

Сепак, најочигледното нешто што треба да направиме е да го ограничиме глобалното затоплување.

- Овде има порака за надеж. Ако успееме драстично да ги намалиме емисиите, ќе можеме да ги спасиме повеќето од овие глечери. Ова е навистина повик да се преземе акција на секое ниво - не само на политичко ниво, туку и на наше ниво како луѓе - изјави Карваљо Ресенде.

Фото: EPA/ Daniel Irungu/ GERNOT HENSEL