Пратениците на Европската Унија нема да гоо одобрат клучен трансатлантски трговски договор откако американскиот претседател Доналд Трамп воведе нови царини за европските земји како дел од неговите напори да ја одземе контролата врз Гренланд од Данска.

Потврдата дека Европскиот парламент нема да продолжи со ратификацијата на договорот, кој беше потпишан минатиот јули од Трамп и претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен, ја фрла иднината на примирјето во трговската војна во неизвесност, пишува Политико.

Се очекува пратениците на ЕУ сега да го потврдат замрзнувањето на договорот за време на состанокот следната среда.

Карин Карлсборо, шведска членка на Европскиот парламент (ЕП) која е координатор за трговија на Renew, во саботата за Politico изјави дека договорот меѓу ЕУ и САД нема да добие доволна поддршка од пратениците.

„Не гледам никаква можност Европскиот парламент да даде зелено светло за продолжување на царинскиот договор кога ќе донесеме одлука во среда. Наместо тоа, ЕУ мора да се подготви да одговори на царинските напади на претседателот Трамп, вклучително и оние насочени против Шведска. Не можеме да исклучиме ниту одмазднички царини ниту употреба на „базуката“ ако притисокот и принудата продолжат“, рече таа.

Таканаречената трговска „базука“ на ЕУ, Инструментот против принуда, нуди низа казнени мерки што можат да се користат против трговските ривали кои се обидуваат да го загрозат блокот. Меѓу нив се ограничувањата за инвестиции и пристап до шеми за јавни набавки, како и ограничувањата за заштита на интелектуалната сопственост.

И покрај повиците од Европскиот парламент, одлуката за активирање на Инструментот против принуда ќе биде на Европската комисија, доколку Трамп ја спроведе својата последна закана. Тоа потоа би барало поддршка од квалификувано мнозинство од земјите-членки, што би можело да се покаже како тешко со оглед на долгогодишните поделби меѓу европските престолнини околу тоа колку далеку да се оди без понатамошно антагонизирање на Вашингтон.

Лидерот на групата Обнови, Валери Хајер, ги нарече потезите на Трамп „неприфатливи“ и рече дека „сега е време да се премине од потпирање кон одвраќање“.

„ЕУ треба да биде подготвена да примени насочени и пропорционални контрамерки. Активирањето на Инструментот на ЕУ против принуда треба експлицитно да се разгледа, бидејќи е дизајниран токму за ситуации на економско заплашување од ваков вид“, рече таа.

Бернд Ланге, германски претставник од групата С&Д и претседател на трговскиот комитет на Европскиот парламент, исто така ја поддржа невидената употреба на „базуката“ во изјава за Политико.

„Она што го имавме на ум кога го составувавме Законот за анти-принудни мерки сега се реализира: Ако трговската политика се користи како политичка рачка, можеме да ѝ се спротивставиме со разни мерки. Затоа, ја повикувам Европската комисија веднаш да покрене постапка и истрага“, рече тој.

Потпретседателката на С&Д за трговија, Кетлин Ван Бремпт, се придружи на повиците за користење на инструментот против принуда.

„Скандалозно е што Доналд Трамп користи тарифи и економски закани за да наметне нелегитимна територијална претензија“, рече Ван Бремпт во соопштението.

Одобрувањето на трговскиот договор, според неа, „не би било „прагматично“, туку целосно лудо“.

„Ако ова не е принуда, тогаш што е?“ додаде Ван Бремпт.

Во саботата, Трамп објави дополнителна тарифа од 10 проценти за европските земји кои испратија војници на Гренланд претходно оваа недела. Таа такса ќе се зголеми на 25 проценти почнувајќи од 1 јуни, рече тој, и ќе остане на сила „додека не се постигне договор за целосно купување на Гренланд“.

Европските лидери реагираа со бес, инсистирајќи дека испраќањето војници во Гренланд е одговор на заканите на Трамп.