Нападот на Хамас врз Израел на 7 октомври и бруталниот одговор на израелските сили во Појасот Газа, заедно со драматичното зголемување на тензиите на окупираниот Западен Брег и ограниченото учество на либански Хезболах во размената на ракети во северен Израел, поттикнаа пожар кој, повеќе од кога било во последните децении, се заканува да ескалира во регионална апокалипса.

Масовното уништување во Појасот Газа и илјадниците смртни случаи на двете страни би можеле, во некои од најлошите сценарија, да бидат само увертира за војна од многу пошироки размери, во која, како што тврдат многу експерти и политиколози, трети страни исто така може да бидат вклучени.

Прв на листата на оние кои би можеле да го сторат тоа е Иран, традиционалниот непријател на Израел и регионална сила која поседува моќно оружје со кое може да го нападне Израел - од балистички ракети, кои често ги тестираше, до напади со беспилотни летала, од кои некои, како. Араш-2, може да стигне до самиот Тел Авив и, како што тврдат Иранците, неколку пати да нападне цели.

Загриженоста дека ова сценарио би можело да се оствари е зголемена по неодамнешната изјава на иранскиот министер за надворешни работи Хосеин Амир-Абдолахиан, кој рече дека „Иран ќе мора да интервенира доколку продолжат израелските напади врз Газа“, како и во случај на „израелски копнена инвазија на енклавата“, за која Тел Авив се подготвува.

Иран „способен“ да го нападне Израел со своите сојузници

Но, нападите не само што продолжија, туку добија невидени размери, со масакр во болница во Газа при што загинаа речиси 500 луѓе, додека силите се собираат околу Појасот Газа за можна копнена инвазија.

На прашањето што би можело да се случи доколку Иран навистина одлучи да ги претвори заканите во акција и директно да интервенира, одговорот не треба да го даваат експерти, бидејќи е јасен - целосен хаос и регионална војна на Блискиот Исток со веројатна вмешаност на САД, кои јасно кажаа дека „го чуваат грбот на Израел“. Но, какви се шансите тоа навистина да се случи?

„Иран е главната застрашувачка сила против Израел во регионот и е цел на американската надворешна политика повеќе од четири децении. Имајќи го предвид историскиот и геополитичкиот контекст, Иран има силна улога во идеолошката борба против ционизмот во регионот и претставува значајна закана за Израел“, рече Денијал Јегиќ, професор по комуникациски науки на Либанско-американскиот универзитет во Бејрут.

На прашањето дали е можно некако сам или со други сојузници да го нападне Иран, тој одговара потврдно.

„Иран е во сојуз со различни движења во регионот и е способен да учествува во регионалниот одговор на израелскиот режим“, изјави Јегиќ.

А дали ќе го направат тоа зависи од многу фактори. Еден од најзначајните е - САД. Еден ден по масакрот во болницата во Газа, американскиот претседател Џо Бајден ја повтори целосната поддршка на САД за Израел во Тел Авив, ветувајќи „воена помош без преседан“. Покрај тоа, два американски носачи на авиони се наоѓаат во Медитеранот како пречка против оние кои би се осмелиле да го нападнат Израел. Исто така, Вашингтон се обиде да го изгаси пожарот во арапскиот свет со отворање на хуманитарни коридори.

„На многу начини, Израел функционира како застапник на Соединетите Американски Држави, особено воено. Многу е важно да се нагласи дека Израел продолжува да претставува закана за целиот регион. Заедно со континуираната агресија во Палестина, Израел редовно ја напаѓа Сирија и јужниот дел на Либан, а исто така води агресивна реторика против Иран“, вели Јегиќ.

Што може Хезболах, продолжената рака на Иран?

Либанската вооружена група Хезболах, која се смета за продолжение на Техеран во регионот, веќе напаѓа израелски воени цели во близина на либанската граница. Таа група, тврдат експертите, има силен потенцијал - да не го победи Израел, бидејќи „не може да победи толку моќна сила“, туку сериозно да му се закани и да ги одвлече своите сили од Газа на друг фронт, со што ќе се намали притисокот врз сојузничките Хамас и појасот Газа..

Според Николас Бландфорд, експерт за Хезболах во Атлантскиот совет во Вашингтон, Хезболах „денес има способност да му нанесе најголема штета на Израел откако е основан во 1948 година“.

„Хезболах има најмалку 60.000 борци, вклучувајќи редовни и резервисти. Групата, исто така, ја зголеми својата залиха на проектили од 14.000 во 2006 година на околу 150.000 сега“, изјави тој за Ал Џезира.

Хезболах поседува силни воени способности и останува најнепосредна физичка закана за Израел, велат експертите (AP)

Повеќето се со краток дострел, но Хезболах има и ирански прецизно наведувани ракети кои имаат дострел од 300 километри. Бланфорд додаде дека единицата на „специјалните сили“ на Хезболах е обучена да се инфилтрира во Израел во случај на војна.

Јегиќ го дели ставот дека Хезболах претставува сериозна закана за Израел.

„Хезболах поседува силни воени способности и останува најнепосредна физичка закана за Израел. Во контекст на ослободувањето на Либан од израелската воена окупација во 2000 година и израелската војна против Либан во 2006 година, во која Хезболах прогласи победа, важно е да се разбере заканата што Хезболах ја претставува за израелскиот режим“, вели Јегиќ.

Извор: Al Jazeera