Врховниот суд на Бразил доцна во неделата го смени гувернерот на Бразилија од функцијата на 90 дена поради пропусти во безбедноста во главниот град, откако илјадници поддржувачи на екстремно десничарскиот поранешен претседател Жаир Болсонаро ограбуваа владини згради.

Судијата на Врховниот суд Александре де Мораес, и нареди на војската да ги растури сите кампови на приврзаниците на Болсонаро ширум земјата во рок од 24 часа, исто така, им нареди на социјалните мрежи Фејсбук, Твитер и ТикТок да ја блокираат пропагандата за поттикнување државен удар.

Бразилските власти почнаа да го истражуваат најтешкиот напад врз институциите во земјата од обновувањето на демократијата пред четири децении, при што претседателот Луис Инасио Лула да Силва вети дека ќе ги изведе одговорните за немирите пред лицето на правдата.

Десетици илјади антидемократски демонстранти во неделата го нападнаа Врховниот суд, Конгресот и претседателската палата и ги искршија прозорците, превртеа мебел, уништија уметнички дела и го украдоа оригиналниот Устав на земјата од 1988 година. Пиштоли беа запленети и од канцеларијата за безбедност на претседателот. 

Левичарскиот претседател Лула, кој ја презеде функцијата на 1. јануари, рече дека локалните милитаризирани полициски сили кои известуваат до гувернерот на Бразилија Ибанеис Роча, поранешен сојузник на Болсонаро, не направиле ништо за да го запрат напредувањето на демонстрантите.

Лула донесе одлука за федерална интервенција на јавната безбедност во главниот град и вети примерна казна за водачите на „фашистичкиот“ напад што имаше за цел да предизвика воен удар што би можел да го врати Болсонаро на власт.

„Сите луѓе кои го направија ова ќе бидат пронајдени и казнети“, им рече Лула на новинарите од државата Сао Паоло.

Нападот покрена прашања меѓу сојузниците на Лула за тоа како силите за јавна безбедност во главниот град беа толку неподготвени и лесно совладани од бунтовниците кои ги објавија своите планови неколку дена пред социјалните мрежи.

Лула го обвини Болсонаро за разгорување на неговите приврзаници по кампањата со неосновани обвинувања за изборни измами по крајот на неговото владеење обележано со поделен националистички популизам.

Од Флорида, каде што полета 48 часа пред да му заврши мандатот, Болсонаро го отфрли обвинението, и преку „твит“ на социјалната мрежа тврдеше дека мирните демонстрации се демократски, но инвазијата на владините згради „ја премина границата“.

Инвазијата, која потсети на нападот врз Капитолот на САД пред две години од страна на поддржувачите на поранешниот претседател Доналд Трамп, брзо беше осудена од светските лидери, од американскиот претседател Џо Бајден и францускиот Емануел Макрон, германскиот канцелар Олаф Шолц, па се до шефовите на држави од Латинска Америка.

Полицијата по три часа ги врати оштетените јавни згради во култната футуристичка престолнина и ја растера толпата со солзавец, објавува Ројтерс.

Министерот за правда Флавио Дино рече дека се уапсени 200 демонстранти, но гувернерот Роча изјави дека бројот е 400.

Дино рече дека истрагите ќе имаат за цел да откријат кој ги финансирал неколкуте стотици автобуси што ги донесоа приврзаниците на Болсонаро во Бразилија и исто така да го испитаат Роча дека не подготвувал безбедност.

Окупацијата на владините згради беше планирана најмалку две недели од приврзаниците на Болсонаро во групи на платформи за пораки на социјалните мрежи како што се Телеграм и Твитер, но сепак немаше потег од безбедносните сили да го спречат нападот, наречен од една група „заплена на моќта од народот“.

Пораките што ги виде Ројтерс во текот на целата недела покажаа дека членовите на таквите групи организираат места за состаноци во неколку градови низ земјата, од каде изнајмени автобуси заминуваат за Бразилија, со намера да окупираат јавни згради.

Планот вклучуваше кампување пред штабот на армиската команда, каде што групи на пучисти кампуваа откако Лула тесно победи на изборите во октомври.

Во раните попладневни часови во неделата, кога демонстрантите почнаа да пристигнуваат на еспланадата на Бразилија, наместо да бидат задржани, беа придружувани од автомобили на Воената полиција со трепкачки светла.

Полицијата за немири пристигнала на местото само два часа по почетокот на инвазиите.

Болсонаро се соочува со правни ризици од неколкуте истраги пред Врховниот суд во Бразил и неговата иднина во САД, каде што патувал со виза издадена само на актуелните претседатели, е доведена во прашање. Прочитај повеќе

„Болсонаро не треба да биде на Флорида“, рече демократскиот конгресмен Хоакин Кастро за Си-Ен-Ен. „САД не треба да бидат засолниште за овој авторитарец кој го инспирираше домашниот тероризам во Бразил. Тој треба да биде вратен во Бразил.

Фото: EPA/ Andre Borges